 |
| Nghệ nhân Bảy đang hướng dẫn cho công nhân của mình. |
Gian nan giữa nghề
Không ai biết nghề đúc đồng ở làng Trà Đồng có từ khi nào, chỉ biết ngôi đền thờ người sinh ra làng nghề được xây dựng từ thời Lý. Suốt ngàn năm ấy, nghề đúc đồng Trà Đồng trải qua biết bao thăng trầm, có lúc tưởng như không trụ nổi.
Ông Bảy tâm sự: “Từ nhỏ thấy bố và mọi người trong làng đúc được những dụng cụ bằng đồng, tôi thích lắm. Năm 1970, làng tôi có sự kiện đúc tượng chân dung Bác Hồ bằng đồng, tôi vẫn nhớ như in cảnh hàng nghìn người dân reo hò khi lần đầu tiên nhìn thấy chân dung Bác”.
Ông Bảy vừa làm khuôn để đúc trống vừa nói với chúng tôi: “Làm nghề này rất khó, khâu lên khuôn là vô cùng quan trọng. Hiện xưởng của gia đình tôi có thể chế tác được những chiếc trống gần như nguyên mẫu cả về họa tiết, hoa văn, độ ngân vang, trầm bổng như những chiếc trống cổ, tất cả các công đoạn đều làm thủ công. Từ chọn đất, phơi khô, giã nhỏ, nhào trấu, đắp khuôn, xe khuôn đều cần đến những người thợ có kinh nghiệm mà tôi truyền dạy”.
Chúng tôi thắc mắc về những họa tiết, hoa văn trên mặt trống đồng, ông Bảy giải thích: “Với các loại hoa văn trên chuông đồng, lư hương, độc bình... thì có thể sáng tạo được, riêng trống đồng phải làm theo mẫu hoa văn cổ. Trong quá trình đúc trống, khâu nung rất quan trọng. Nếu để quá lửa khung cốt sẽ cong vênh. Tối ưu là phải nung chín bằng củi với rơm để độ chín của cốt trống vừa phải”.
Nghệ nhân trẻ nhất
Qua hàng chục năm học hỏi và rèn nghề, nghệ nhân Lê Văn Bảy không những nối nghiệp cha ông mà còn phát huy được những nét tinh hoa, độc đáo của nghề.
Trong phòng khách nhà ông hiện trưng bày đủ loại lư hương, các cỡ trống, độc bình... Trên tường, ở nơi trang trọng nhất treo nhiều bằng khen và giấy chứng nhận xác lập kỷ lục với chiếc trống đồng đúc theo phương pháp thủ công lớn nhất Việt Nam. ông Bảy không giấu được niềm tự hào: “Chiếc trống này có đường kính mặt 1,51m, đường kính tang 1,55m; đường kính đáy 1,54m; chiều cao 1,21m, tổng trọng lượng gần 600kg. Trước đó, khi nhận được lời đề nghị của Bảo tàng Hoàng Long, tôi không dám nhận lời ngay vì quy mô của công trình. Sau một thời gian cân nhắc, suy nghĩ, tôi mới đồng ý. Ngày đúc trống (26/10/2006), tôi cùng hơn 30 người thợ phải theo dõi từng công đoạn nhỏ từ sáng sớm tới đêm khuya. Công việc căng thẳng đến mức chỉ khi chiếc trống hoàn thành tôi mới dám cười”.
Là nghệ nhân trẻ nhất, lại có nhiều kinh nghiệm nên ông Bảy thường xuyên thành người đại diện cho làng, xã tham gia những lần đúc đồng cho các địa phương, làng nghề nơi khác xem. Theo ông Bảy, để tạo ra một chiếc trống đầy đủ hoa văn, đường nét thì dễ nhưng cái khó là chất lượng âm thanh. Trống đồng dùng để đánh chứ không phải để trưng bày, vì thế, sản phẩm chỉ được đánh giá cao khi đánh lên có sự âm vang, thể hiện nét văn hóa, hào khí của dân tộc.
Hoàng Văn Chiên
0 nhận xét:
Đăng nhận xét